Afbeelding: Femke koliek naar huis!

Pony Femke; koliek t.g.v. staart- en manenbijten

Staart- en manenbijten bij paarden is niet altijd onschuldig!
Deze keer als patiënt van de maand de bijzondere pony Femke. Dit najaar  kreeg  Femke, 15 jaar oud, plotseling heftige buikpijn. Dit wordt bij paarden wel koliek genoemd.

Een paard of pony met koliek herken je aan een of meerdere van de volgende symptomen:
Krabben met voorbeen
Onrust
Uitrekken en flemen (bovenlip omhoog steken)
Afwisselend liggen en staan
Naar de flanken bijten of trappen
Rollen
Zweten
Snelle ademhaling
Op rug blijven liggen
Sloom, uitputting


Koliek kan veroorzaakt worden door onschuldige krampen, maar in sommige gevallen is er sprake van een verdraaiing of verstopping van de darm. Door deze laatste twee kunnen de darmen afsterven en kan er tevens darminhoud de buik inlopen. Bij ernstige koliek kan de maag overvuld raken en omdat een paard niet kan braken kan de maag dan barsten. Als een paard hiervan verdacht wordt, dan wordt het paard direct gesondeerd (een slang in de slokdarm om de maag leeg te laten lopen). De prognose in bovenstaande gevallen is zeer slecht. Het is dus belangrijk om koliek altijd serieus te nemen en vlot te handelen.

Pijnstilling is bij koliek een eerste vereiste, om ervoor te zorgen dat het paard stopt met rollen. Daarmee verklein je de kans op verdraaiingen van de darmen. Femke kreeg direct pijnstilling, maar ondanks de pijnstilling bleef Femke buikpijn houden. Femke vertoonde een beeld van acute koliek en ging snel achteruit. De buikpijn werd zelfs zo erg dat Femke niet meer in de benen was te houden en naar de kliniek is gebracht.

Op de kliniek vertoonde Femke een beeld van afsluiting van de darm en is direct gesondeerd, zonder resultaat. Al snel is in overleg met de eigenaar besloten tot operatie.

Tijdens de operatie wordt inderdaad duidelijk dat er sprake is van totale afsluiting. Een gedeelte van de dikke darm werd afgesloten door een haarbal. De haarbal kon gemakkelijk verwijderd worden door een darmsnede, welke daarna weer netjes dichtgehecht is. Na de operatie was het afwachten hoe Femke zou herstellen, een spannende periode.

Femke is 1 week ter observatie in de praktijk gebleven en is tot onze vreugde weer helemaal hersteld. De haarbal is waarschijnlijk ontstaan door staart en manenbijten; iets wat paarden vaak doen uit verveling. Naderhand vertelt de eigenaar dat Femke samen met een andere pony in de wei liep. Opvallend was dat Femke de afgelopen jaren regelmatig koliek had. Bij de minste verandering was het raak, terwijl de andere pony nooit koliek had. De haarbal moet er dus al gezeten hebben. Desondanks was er blijkbaar tot dan toch nog passage mogelijk, alleen deze keer niet meer.  Staart- en manenbijten bij paarden is dus lang niet zo onschuldig als het lijkt!

Femke met koliek voor de operatie
Femke met koliek voor de operatie
Tijdens de operatie
Tijdens de operatie
Tijdens de operatie
Tijdens de operatie
"de boosdoener"